Interview Sharon den Adel over documentaire ‘The Invisible Force’
Op 6 mei verscheen de aangrijpende documentaire ‘Within Temptation: The Invisible Force’ op YouTube. De film biedt een persoonlijke inkijk in het leven van de succesvolle Nederlandse metalband Within Temptation tijdens een bepalend moment in hun carrière én in de wereld.
The Invisible Force volgt oprichters van Within Temptation Sharon den Adel en Robert Westerholt en hun intensieve verbinding met de oorlog in Oekraïne. Wat begint als betrokkenheid op afstand, groeit uit tot een krachtig statement van solidariteit, zowel op het podium als daarbuiten.
Within Temptation: The Invisible Force is een menselijk verhaal over moed, muziek en het onzichtbare, maar voelbare krachtenspel dat mensen verbindt in tijden van oorlog.
Frontview Magazine kon Sharon den Adel spreken zo’n 2 dagen voor het overleg tussen Oekraïne en Rusland in Turkije. Of er een sprankel hoop in zit, weet niemand, maar één ding is zeker: de verbondenheid en veerkracht van de mensen is en blijft groot.
Wat de documentaire siert, is de serene focus op de mensen in Oekraïne en niet op de band Within Temptation.
“Ik vond het ook veel beter en interessanter om het op deze manier aan te pakken, anders zou het de zoveelste docu zijn over een band.”
U was onderweg benieuwd naar die ‘andere’ wereld met zijn verhalen.
“Ik was er al een keer eerder geweest voor de opnames van de videoclip ‘Fool’s Parade’ met Alex Yarmak. We hebben op speciale locaties gefilmd in Kiev, dat altijd zeer centraal staat. Toen was het nog relatief veilig, al was er wel een zekere dreiging. De bescherming in Kiev was toen veel beter geregeld dan toen ik er enkele maanden later terug naartoe ging voor het ATLAS festival. Er was een raket op een kinderziekenhuis en enkele omliggende gebouwen terecht gekomen. Toen begreep ik dat de dreiging veel groter geworden was. De Russen hadden een methode gevonden om het afweersysteem tegen drones, dat Kiev beschermde, te doorbreken.
Ik zou op het Atlas festival optreden rond mijn verjaardag en toen werd het plots een week uitgesteld. Het verplaatsen van een festival had ik nog nooit meegemaakt en ik dacht: het is ‘over en out’.
Iets wat de Oekraïners typeert, is hoe ze op zo’n moment met het leven omgaan. Niet bij de pakken gaan neerzitten zodat het festival sowieso zou doorgaan. Alle artiesten en medewerkers stonden erop om op de uitgestelde datum aanwezig te kunnen zijn, ondanks hun agendaplanning.
Twee dagen na het bombardement had in eerste instantie niemand nog zin in een festival. Zoveel mensen waren op zoek geweest naar familieleden en kennissen. Een week later wel en dat was vrij snel. Het geeft de veerkracht van het volk weer.”
The Invisible Force!
“Jazeker en daarbij de samenhorigheid met de gedachte, ‘we laten ons niet klein maken door Rusland en we laten het festival gewoon doorgaan’. Toen het populaire Crown’s Café in Kiev gebombardeerd werd, zijn mensen vanuit hun woonkamer koffie blijven serveren en hebben ze tafeltjes gezet op die plek zodat mensen toch nog konden blijven samenkomen. Héél inspirerend vond ik dat.”
Wat triggerde jullie om naar Oekraïne te gaan?
“We raakten steeds meer betrokken met hen. Toen de oorlog uitbrak, hadden we normaal in Kiev moeten spelen op het Atlas festival, wat uiteraard gecanceld werd. Toen werd er vanuit de organisatie (Music Association Ukraine) gevraagd of we wilden meedoen aan een muziekmarathon met bands vanuit de hele wereld. We hebben toen gekozen om online deel te nemen.
We raakten in gesprek met de organisator Vlad Yaremchuk van Music saves Ukraine, waarmee we een heel goede band kregen. Hij kon goed vertellen over hoe belangrijk het was dat mensen zich inzetten. Het was niet meer de vraag of we het zouden doen, maar wie er zou gaan en wanneer we konden gaan. (lacht)
Uiteindelijk is Robert ook nog een keer gegaan. Het was een rondreis voor festivalorganisatoren, en Robert was de enige muzikant die meeging. Ze kwamen op allerlei plaatsen, zoals bijvoorbeeld ziekenhuizen, waar bombardementen geweest waren.
In klaslokalen, waar in eerste instantie muziekles gegeven werd, waren vrouwen nu visnetten aan het klaarmaken om als camouflage te dienen voor voertuigen zodat ze op bosjes leken.”
Weerom die veerkracht die naar boven komt.
“Robert was zwaar onder de indruk want op die manier krijgt een oorlog steeds meer een gezicht. Je krijgt steeds meer verhalen te horen van mensen en je voelt je schuldig als je terugkeert.
Er werd ons tevens gevraagd om mee te denken hoe er geld zou kunnen ingezameld worden voor ‘Music saves Ukraine’.”
Hoe anders is het om daar op een podium te staan?
“Ik vond het best wel spannend om op te treden op een plek die een potentiëel target kan zijn, omdat er veel mensen samenkomen. Maar op een gegeven moment lijk je het los te laten, het is wat het is op dat moment en je geniet van de muziek en het samenzijn en dat deden zij ook.
Soms komt het raar over voor mensen van buitenaf, zoveel oorlogsellende, maar daarnaast ook het gewone leven dat terug zijn gang gaat. Boodschappen doen, koken, gaan werken om je rekeningen te kunnen betalen, bruiloften, uit eten gaan,….”
In de docu zien we een rehearsal in een betonnen ruimte, een kil beeld maar met een doordringende stemmige akoestiek.
“Het ging door in een soort bunker met een podium, waar ze al eens rehearsals doen met kinderen maar het is ook een schuilplaats. Het ziet er inderdaad vooroorlogs uit, maar die piano vult dan toch de ruimte weer met warmte.”
Uw samenzang met de piano creëerde een bijzondere setting.
“De song wordt helemaal terug naar de essentie gebracht en de lyrics zijn trouwens heel toepasselijk.
‘The sky is falling, I’m breathing but I don’t no why.’ Toch wel opmerkelijk dat dat nummer oorspronkelijk vanuit een heel ander perspectief geschreven werd.”
Hoe was de ontmoeting met de rockband BLIND8 uit Kiev? Het moet zeer intens geweest zijn vermits twee bandleden, zanger Rohan en bassist Ihor, opgeroepen werden om naar het front te gaan.
“Dat gegeven maakt het allemaal nog veel zwaarder. Als je mensen leert kennen en je weet dat ze naar het front moeten, dan krijg je een soort stilte in je hart. Op een negatieve manier een kippevelmoment. Je hoopt dat deze jongens levend terug komen.
Het was zo bijzonder voor de jongens. Familieleden en hun verloofden mochten langskomen. Leuke, maar heel emotionele momenten. Vooral tijdens de laatste show, wanneer je beseft dat ze daarna weer naar het leger gaan.”
In de docu zegt de leadzanger Rohan op een gegeven moment on stage: “Today I feel like a fucking rockstar!”. Een bevrijdend moment voor hem, even weg uit de realiteit.
“Ja, hij heeft wel die herinneringen en hij heeft het een keer mee mogen maken buiten Oekraïne. Als ze het mogen overleven, gaat het daarna ook weer verder voor hen gelukkig .”
Op de cover van de docu kijkt u naar een standbeeld, wat is de symboliek hierachter?
“Het Moederland Monument, een zeer belangrijk standbeeld voor de Oekraïners, middenin Kiev. Onder dit beeld is een gebouw, waar Zelensky al zijn televisietoespraken houdt en waar ceremonies plaatsvinden. Het symboliseert de veerkracht van de Oekraïners en hun strijd tegen de Nazi’s in de Tweede Wereldoorlog. Het monument is een belangrijke herinnering aan de kosten en het heldendom van die periode.”
Jullie nieuwe single ‘Sings Like a Siren’ (featuring Jerry Heil) komt uit op 16 mei.
“De nieuwe single zit sowieso vol met Oekraïense folk. Het was heel leuk werken met Jerry Heil en ze heeft zo’n ontzettende diversiteit aan stijlen en talent, die ze kan delen met de wereld. Ze zingt in het Oekraïens en ik zing ook 2 zinnen in het Oekraïens mee.
We hebben het nummer samen geschreven, er zit wel veel DNA van haar in.”
Een mooie blend van jullie werelden en stemmen.
“We hebben al wel wat folk gehad in het verleden, zoals op het album Mother Earth. Het was Westerse folk en wat Jerry Heil nu brengt is eerder Slavisch, wat ik trouwens altijd heel mooi gevonden heb.”
En weerom schitterend creatief artwork van de single-cover.
“Het is een Nyavka, een mythische figuur uit de Oekraïense folklore, een soort zeemeermin eigenlijk. Er zit een heel verhaal achter. Die figuur wilden we op de cover omdat we een bepaald beeld hadden gevormd bij de single ‘Sing Like a Siren’.”
Hoe was het om naar de afgewerkte versie van de docu te kijken?
“Het is een zware bevalling geweest. We hadden heel veel materiaal met fragmenten die heel emotioneel en mooi waren. Soms persoonlijke aangrijpende verhalen, maar die niet goed voelden om in de docu te verwerken. Langs de andere kant voel je je wel verantwoordelijk om hun verhaal te vertellen. Ze hebben hun ziel en hun zaligheid blootgelegd, dus je bent verplicht om er iets moois van te maken. We hebben gezorgd voor een rode draad doorheen die verhalen.”
Blijft er bij u nog hoop om ooit in vrede terug te keren? Donderdag 15 mei is er een (vredes)overleg tussen Rusland en Oekraïne in Turkije.
“Ik hoop dat het allemaal goed komt en dat er niets raars gebeurt met Zelensky. Ik hoop dat ze wat naar elkaar toe gaan bewegen en dat Rusland zich misschien wat zal terugtrekken, misschien wel…Het zou heel mooi zijn voor de mensen van het land, die hunkeren naar adem.”
Jullie tour gaat eind van deze maand van start in Hulst op Vestrock.
“Super gezellig festival trouwens, we gaan er lekker voor!”
Alle info:
https://www.within-temptation.com/
https://www.youtube.com/watch?v=H1Yqc3NcVSw
tekst; peter minnebo.
